Fizik Konuları ve Soru Dağılımı: TYT ve AYT

Fizik, soru sayısı az ama etkisi yüksek bir ders. TYT'de 7, AYT'de 14 soru getiriyor. Fizik konuları arasında seçim yapmak, konuların tamamını bitirmeye çalışmaktan çoğu öğrenci için daha verimli.

TYT fizik soru dağılımı #

TYT fizik soruları kavram ağırlıklı. Uzun hesap isteyen soru sayısı sınırlı; çoğu soru bir ilkenin doğru uygulanmasıyla çözülüyor.

Bu, TYT fiziği görece ulaşılabilir kılıyor. Yedi sorunun beşi, temel kavramlar sağlam olduğunda alınabiliyor.

AYT fizik soru dağılımı #

AYT fizikte ilk üç satır toplam 6-8 soru ediyor, yani testin yarısına yakını. Bu üç blok mekaniğin tamamını oluşturuyor ve birbirinin üzerine kuruluyor.

Ortalamalar ne söylüyor? #

ÖSYM'nin 2026-YKS verilerine göre son sınıf öğrencilerinin AYT fizik ortalaması 14 soruda 2,7 doğru.

Bu rakam iki şeyi birden anlatıyor. Birincisi fiziğin zor bulunduğu; ikincisi adayların önemli kısmının testi boş bıraktığı.

Dört testin de yüzdesi birbirine yakın. Yani fizik, diğer fen derslerinden belirgin biçimde zor değil; ortalamaların tamamı düşük.

Pratik sonuç şu: AYT fizikte 8 net yapan bir öğrenci ortalamanın üç katına yakın bir değerde bulunuyor. Sayısal bölüm hedefleyen biri için bu, ulaşılabilir ve sıralamada karşılığı yüksek bir hedef.

Modern fizik ne durumda? #

Modern fizik ve atom fiziği AYT'de 1-2 soru getiriyor ve genelde son sıraya bırakılıyor. Bu, çoğu durumda doğru bir tercih değil.

Sebebi konunun yapısı. Modern fizik, mekanikten bağımsız ilerliyor ve matematiksel yükü düşük; büyük ölçüde kavram ve formül uygulaması.

Bu iki özellik birleşince kısa sürede net getiren bir blok ortaya çıkıyor. Mekanikte tıkanan bir öğrenci bile modern fizikten soru alabiliyor.

Aynı durum dalgalar ve optik için de geçerli. Bu blok da kendi içinde kapalı ve mekanikteki eksiklerden görece bağımsız.

Elektrik ve manyetizma neden ayrı ele alınmalı? #

Bu blok iki testte de var: TYT'de 1-2, AYT'de 2-3 soru. Toplamda 3-5 soru ediyor.

Konunun özelliği, kavramların soyut olması. Akım, potansiyel fark ve direnç arasındaki ilişki oturmadan devre sorusu çözülemiyor.

Ancak bir kez oturduğunda soru tipleri sınırlı ve tekrarlı. Devre soruları yıllar içinde benzer kalıplarda dönüyor.

Bu yüzden elektrik, "zor ama öğrenilebilir" kategorisinde. Ayrılan süre, konu oturana kadar yüksek, sonrasında düşük.

Sınırlı süre varsa hangi konular seçilmeli? #

Fiziğe ayrılabilecek süre her öğrencide aynı değil. Süre kısıtlıysa seçim kaçınılmaz ve seçimin ölçütü soru sayısı ile öğrenme maliyetinin oranı.

Tablodaki sıra, tüm konuların çalışılacağı bir plan için değil; süre yetmediğinde hangisinin önce geleceğini gösteriyor.

Son iki satırın sonda olması, o konuların önemsiz olduğu anlamına gelmiyor. Yalnızca birim süre başına getirilerinin daha düşük olduğunu gösteriyor.

Fizik konuları arasında hangileri birbirine bağlı? #

Fizikte konular zincirleme ilerliyor ve bu zinciri görmek, çalışma sırasını kendiliğinden belirliyor.

Zincirin başında hareket var. Konum, hız ve ivme kavramları oturmadan hiçbir mekanik konusu anlaşılmıyor.

Hareketin üzerine kuvvet geliyor. Newton yasaları, ivmenin sebebini açıklıyor ve hareketi kuvvete bağlıyor.

Kuvvetin üzerine iş ve enerji kuruluyor. İş, kuvvetin yol boyunca etkisi; enerji ise bu etkinin biriktirdiği büyüklük.

Enerjinin yanında momentum duruyor. İkisi de korunum yasalarıyla çalışıyor ve çarpışma sorularında birlikte kullanılıyor.

Çembersel hareket ve basit harmonik hareket ise zincirin sonunda. İkisi de hem kinematik hem dinamik bilgisi istiyor.

Bu zincirin dışında kalan üç blok var: elektrik, dalgalar-optik ve modern fizik. Üçü de mekanikten büyük ölçüde bağımsız.

Bağımsızlık pratik bir avantaj sağlıyor. Mekanikte tıkanan bir öğrenci bu üç bloka yönelerek fizikten net almaya devam edebiliyor.

Elektrik kendi içinde de bir zincir oluşturuyor: yük, alan, potansiyel, akım, direnç, devre. Bu sıra bozulduğunda devre soruları anlaşılmıyor.

Dalgalar ve optik ise görece kapalı bir blok. Dalga kavramı bir kez oturduğunda ses, ışık ve su dalgaları aynı mantıkla çözülüyor.

Modern fizik en bağımsız blok. Atom modelleri, fotoelektrik olay ve özel görelilik, mekanik bilgisi gerektirmeden çalışılabiliyor.

Bu yapı, süre kısıtlı bir öğrenci için yol gösteriyor: zincirin başını ve bağımsız blokları almak, zincirin sonunu bırakmaktan daha verimli.

Soru dağılımı deneme seçimini nasıl etkilemeli? #

Deneme sınavı seçerken bakılacak ilk şey, soru dağılımının gerçek sınavı yansıtıp yansıtmadığı.

Bazı yayınlar mekaniğe ağırlık veriyor ve modern fizik ile optiği ihmal ediyor. Böyle bir denemeyle çalışan öğrenci, gerçek sınavda hazırlıksız kaldığı bir blokla karşılaşıyor.

Kontrol basit: denemedeki fizik sorularını yukarıdaki tabloyla karşılaştırın. Blok dağılımı tutuyorsa deneme temsili demektir.

İkinci ölçüt zorluk dağılımı. Tüm soruları zor olan bir deneme, net ölçümü vermiyor; yalnızca moral bozuyor.

Gerçek sınavda soruların bir kısmı doğrudan kavram sorusu. Bu kolay soruların denemede de bulunması gerekiyor.

Üçüncü ölçüt soru biçimi. Son yıllarda fizik soruları uzadı ve grafik ile tablo içeren soru oranı arttı.

Kısa işlem sorularından oluşan bir deneme, bu değişimi yansıtmıyor ve süre yönetimi pratiği sağlamıyor.

Deneme sonrası analizde de blok bazlı bakılmalı. Toplam fizik neti yerine hangi bloktan kaç doğru yapıldığı kaydedilmeli.

Beş denemenin ardından bu kayıt, hangi bloğun gerçekten eksik olduğunu gösteriyor. Genelde tek bir blokta yoğunlaşma çıkıyor.

Bu yoğunlaşma bir sonraki haftanın planına doğrudan giriyor. Blok bazlı analiz yapılmadığında ise plan aynı kalıyor ve aynı eksik tekrarlanıyor.

Dördüncü olarak boş bırakılan sorular ayrı izlenmeli. Fizikte boş bırakma oranı yüksek ve bunun sebebi genelde süre değil, konuya hiç çalışılmamış olması.

Hiç çalışılmamış bir bloktan gelen boşlar, plandaki bir eksiği gösteriyor. Süre yetmediği için boş kalanlar ise strateji sorunu.

İki durumun çözümü farklı. Birincisi konu çalışması, ikincisi soru seçimi pratiği istiyor.

Kaç saat ayrılmalı? #

Sayısal bölüm hedefleyen bir öğrenci için haftada 3-4 saat makul bir aralık. Eşit ağırlık ya da sözel hedefleyen bir öğrenci için TYT'lik 1-1,5 saat yeterli.

Sürenin dağılımı da önemli. Fizikte konu anlatımı ile soru çözümü arasındaki oran, matematiktekine benzer biçimde soru lehine olmalı.

Bir konunun kapandığına dair ölçüt, o konunun çıkmış sorularının çoğunu yardımsız çözebilmek. Konu anlatımını anlamak bu ölçütün yerine geçmiyor.

Formüllerin nasıl öğrenileceği fizik formülleri nasıl öğrenilir yazısında, çalışma düzeninin kendisi fizik nasıl çalışılır yazısında ele alındı. Diğer testlerin ortalamaları için TYT ortalama net, hazırlığın çerçevesi için YKS hazırlık rehberi yazısına bakabilirsiniz.

Kaynak: Test bazında soru sayıları ve ortalama doğru sayıları ÖSYM'nin 2026-YKS sayısal bilgilerinden; konu bazlı aralıklar çıkmış sorulardan derlendi.